Over het college
11 februari 2012: Ontwikkelingsgericht coachen
Docent: drs. R. Vandamme
Er zijn tal van definities van coaching in omloop. Zo noemt Whitmore coachen: iemands potentiële capaciteiten vrijmaken, zodat deze zo goed mogelijk presteert en leert. Niet alleen de ontwikkeling en continuïteit van de organisatie staat bij coachen centraal, maar dus ook de persoonlijke groei en ontwikkeling van de medewerkers. Sterker nog: coachen heeft pas zin als het bijdraagt aan deze ontwikkeling.
Goede coaches en coachende managers
Goede coaches zijn bedacht op de kloof tussen wat mensen nu zijn en wat ze zouden kunnen worden. Ze versterken de vaardigheden, kennis en mogelijkheden van medewerkers, zodat ze zelfstandig op een hoger niveau kunnen functioneren. Ze helpen hen niet alleen zich de vaardigheden eigen te maken die nodig zijn om hun huidige taak te vervullen, maar schenken ook aandacht aan de ontwikkeling van mensen op de langere termijn. Coachende managers en andere leidinggevenden scheppen de voorwaarden waardoor anderen tot prestaties komen. In dat opzicht komt het feitelijk neer op een vorm van dienstverlening.
Inzicht in ontwikkeling medewerkers noodzakelijk
De medewerkers zelf willen zich evenmin uitsluitend inzetten voor de organisatie, maar vooral ook voor hun persoonlijke ontwikkeling. Maatschappelijke veranderingen maken dit bovendien steeds noodzakelijker: de baan voor het leven is immers verdwenen en medewerkers moeten er zelf voor zorgen dat ze aantrekkelijk blijven voor werkgevers. Zij dienen dus voortdurend in zichzelf te investeren. Managers en andere leidinggevenden worden dan ook meer en meer geconfronteerd met medewerkers die hun eigen weg willen gaan, invloed willen uitoefenen en gelijkwaardig willen zijn. Door te coachen laten zij hen die eigen weg volgen, waardoor zij hun persoonlijke verantwoordelijkheid kunnen nemen en zich kunnen ontplooien. Voor deze vorm van ontwikkelingsgericht coachen is inzicht in de ontwikkeling van de medewerkers noodzakelijk. Op basis daarvan kan een competente coach medewerkers in verschillende fasen van hun ontwikkeling coachen naar zelfsturing.
Kenmerken, mogelijkheden en beperkingen van coachen en coachend leiderschap
In dit overzichtscollege gaat de docent in op de kenmerken, mogelijkheden en beperkingen van coachen, coachend leiderschap en ontwikkelingsgericht coachen. Er is een afwisseling van hoorcollege, demonstratie, discussie en kleine oefeningen. Allereerst komt in het college de visie aan de orde. Het specifieke van coaching als vorm van faciliteren en reflecteren wordt uitgelegd. We vergelijken het met adviseren, doceren, therapie en het begrijpende gesprek. Vervolgens duiken we in de methodiek van het projectcoachen. Het gaat er dan om, dat je als coach samen met je cliënt systematisch te werk gaat om een onderwerp af te bakenen en een bepaald resultaat te behalen. De grootste troef daarbij is, dat de coach de zelfsturing ter sprake brengt:
- Hoe pakt de persoon zijn onderwerp aan?
-
Heeft hij genoeg zelfsturing?
-
Welke ondersteuning heeft hij bij die zelfsturing nodig van de coach?
Toepassing van coaching in organisaties
Vervolgens kijken we naar de toepassing van coaching in organisaties. De interne coach of de coachende leider is erop gericht de medewerker te ondersteunen via het voeren van gesprekken en coachingtrajecten. Coaches versterken de vaardigheden, kennis en mogelijkheden van medewerkers, zodat ze zelfstandig op een hoger niveau kunnen functioneren. Ze helpen hen niet alleen zich de vaardigheden eigen te maken die nodig zijn om hun huidige taak te vervullen, maar schenken ook aandacht aan de ontwikkeling van mensen op de langere termijn. Coachende leidinggevenden werken ontwikkelingsgericht.
Ontwikkelingsgericht coachen
Tenslotte bespreken we de rol van gedragspatronen voor het bevorderen van bewustzijn. Met het ontwikkelingsgericht coachen kun je mensen helpen om uit te vissen wat ze zelf precies willen en hoe ze meester kunnen worden over hun leven. Door ontwikkelingsgericht te werk te gaan, maakt de coach persoonlijk contact met de cliënt, dat breder is dan een concrete aanleiding tot coaching